DENEMARKEN.IN

DENEMARKEN

(Details)














Basisgegevens


Officiële landstaal:
Deens


Hoofdstad:
Kopenhagen


Regeringsvorm:
Constitutionele monarchie


Religie:
Protestant 95%


Oppervlakte:
43.094 km² [1] (1,6% water)


Inwoners:
5.349.212 (2001[2]), 5.415.978 (2005[3]) (125,7 / km² (2005))


Overige


Volkslied:
Der er et yndigt land


Munteenheid:
Deense kroon (DKK)


UTC:
+1


Nationale feestdag:
5 juni


Web | Code | Tel.
.dk | DNK | 45



CIA kaart

Satellietfoto Denemarken






___



Portaal Denemarken


Denemarken, officieel het Koninkrijk Denemarken, is een Scandinavisch land in Noord-Europa met 5.415.978 (2005) inwoners. De hoofdstad is Kopenhagen.




Inhoud


1 Geschiedenis

1.1 Denemarken en Engeland


2 Bestuurlijke indeling
3 Demografie

3.1 Taal
3.2 Godsdienst


4 Geografie

4.1 Kerncijfers
4.2 Land en mensen
4.3 Grootste steden in Denemarken


5 Bezienswaardigheden
6 Cultuur
7 Sport
8 Economie
9 Onderwijs
10 Politiek
11 Verkeer en vervoer
12 Klimaat
13 Beroemde Denen
14 Zie ook
15 Externe links
16 Bronnen en referenties





//


Geschiedenis


Zie Geschiedenis van Denemarken voor het hoofdartikel over dit onderwerp.


Denemarken werd verenigd in de 10e eeuw door de Viking koning Harald Blauwtand († 985), die de mensen tot het christendom bekeerde. Denemarken bestuurde kort Engeland in de 11e eeuw en werd verenigd met Zweden en Noorwegen in 1397. De unie met Zweden duurde tot 1523 en de unie met Noorwegen tot 1814. Het pittoreske Ribe werd reeds gesticht in 810 en is daarmee het oudste dorpje van Denemarken.
Tot 1944 behoorde ook IJsland tot Denemarken. Sinds 17 juni 1944 is IJsland onafhankelijk.
Denemarken maakt sinds 1973 deel uit van de Europese Unie.

Denemarken en Engeland
De Denen speelden ook een aanzienlijke rol in de geschiedenis van Engeland. De Jutten trokken samen met de Angelen en Saksen vanaf de 5e eeuw dat land binnen. De Jutten (uit het huidige Jutland) vestigden zich in het zuiden, voornamelijk in Kent. Een periode uit de Angelsaksische tijd staat ook bekend als de Danelaw, waarin Deense koningen de overhand hadden.
William Shakespeare wijdde een van zijn bekendste stukken aan Hamlet, Prince of Denmark.

Bestuurlijke indeling


Zie Provincies van Denemarken voor het hoofdartikel over dit onderwerp.




Zie Regio's van Denemarken voor het hoofdartikel over dit onderwerp.


Bestuurlijk was Denemarken tot 2007 verdeeld in 13 provincies en één autonome stad, Kopenhagen. Er waren 270 gemeenten. Lokale en regionale overheden hadden een grote mate van autonomie, die reeds was gegarandeerd in de grondwet van 1849. Door de Denen wordt de lokale autonomie als een van de meest verregaande in de wereld beschouwd.
Sinds 1 januari 2007 bestaat Denemarken uit 5 regio's (regioner) en 98 gemeenten.

Demografie
Ook Groenland behoort tot het Deense koninkrijk, evenals de Faeröer. Daarmee komt het inwoneraantal boven de 5,5 miljoen. Naast de Scandinavische meerderheid in Denemarken, zijn er Groenlandse, Faeröerse en Duitse minderheden.

Taal
De taal in Denemarken is Deens (al zijn de dialecten vrij afwijkend van elkaar). Duits wordt door een minderheid in Zuid-Jutland (Noord-Sleeswijk) gesproken. De belangrijksten immigrantentalen zijn het Turks, Oerdoe, Arabisch, Servocroatisch, Faroers, Zweeds en Noors.

Godsdienst
83 % van de Denen behooren tot Folkekirken, de gevestigde Evangelisch-Lutherse kerk. Er zijn kleine minderheden van andere protestanten en rooms-Katholieken (zie Katholieke Kerk in Denemarken). 4 % zijn Moslims.

Geografie

Kerncijfers

lengte landgrenzen: 67 km (met Duitsland)
kustlijn: 7314 km
grootste rivieren: Gudenåen, 158 km
hoogste punt: Møllehøj bij Skanderborg 170,86 meter
munteenheid: Deense kroon (meervoud: Deense kronen) (DKK) = 100 øre
nationale feestdag: 5 juni (Dag van de Grondwet)
volkslied: Der er et yndigt land (Er is een lieflijk land)

Het grootste deel van Denemarken wordt gevormd door het schiereiland Jutland (Jylland). De hoofdstad ligt op het grootste van de Deense eilanden, Seeland (Sjælland), dat door een smalle zeestraat, de Sont via de Sontbrug, gescheiden is van Zweden. Ook de eilanden Funen (Fyn) (nu verbonden met Jutland), het in de Oostzee gelegen Bornholm, Lolland, Falster en Langeland behoren tot Denemarken.
De enige landgrens van Denemarken is de grens met Duitsland in het zuiden. Ten westen ligt de Noordzee, ten noorden het Skagerrak en ten oosten liggen het Kattegat en de Oostzee. Het verst verwijderd van de kust is men in het midden van Jutland, op maar liefst 52 km afstand.[1]

Land en mensen
Denemarken is het zuidelijkste Scandinavische land. Denemarken omvat het grootste deel van het schiereiland Jutland en ongeveer 405 eilanden, waarvan Seeland, Funen, Lolland, Falster, Langeland, Als, Møn, Bornholm en Amager de belangrijkste zijn. Als deel van de Europese vlakte bestaat het land bijna volledig uit laagland. Meer dan 65% is gecultiveerd.

Grootste steden in Denemarken
De hoofdstad van Denemarken is Kopenhagen (Deens: København).


Kopenhagen
502.204 inwoners (De agglomeratie Kopenhagen heeft 1.086.762 inwoners)


Aarhus
222.559 inwoners


Odense
145.374 inwoners


Aalborg
121.100 inwoners


Esbjerg
72.613 inwoners


Randers
55.897 inwoners


Kolding
54.526 inwoners


Vejle
49.782 inwoners


Horsens
49.457 inwoners


Roskilde
43.753 inwoners



Bezienswaardigheden

Dyrehavsbakken, het oudste attractiepark ter wereld, geopend in 1583
Amalienborg, het koninklijk paleis te Kopenhagen, gebouwd vanaf 1750
Legoland in Billund, het oudste park van Lego, geopend in 1968
Christiania, anarchistische enclave nabij de haven van Kopenhagen sinds 1970, met circa 1000 inwoners en 750000 bezoekers per jaar

Op de Werelderfgoedlijst van UNESCO staan:

Grafheuvels, runenstenen en kerk van Jelling sinds 1994
Kathedraal van Roskilde sinds 1995
Kasteel Kronborg sinds 2000
IJsfjord van Ilulissat op Groenland, natuurmonument sinds 2004


Cultuur

Lijst van musea in Denemarken
Deense muziek


Sport
De meest populaire sport van Denemarken is voetbal, de hoogste voetbaldivisie van het land heet de SAS Ligaen, waarin 12 clubs tegen elkaar uitkomen. Door de lange kustlijn zijn ook watersporten als zeilen goed mogelijk en deze worden dan ook veel beoefend. Net als Nederland is Denemarken ook een echt 'fietsland', wat vooral te danken is aan het vlakke landschap. Wielrennen is dan ook een veel beoefende sport en er zijn ook een aantal Deense wielerploegen , waarvan Team CSC de bekendste is. Vanwege de lange winters zijn zaalsporten als badminton, handbal en dergelijke ook populair.

Economie
Eens was Denemarken hoofdzakelijk een landbouwland, maar na 1945 breidde het land zijn industriële sector drastisch uit zodat 50 jaar later de industrie meer dan 25% en de landbouw minder dan 5% aan het bruto binnenlands product bijdroeg. Andere traditionele industrieën van Denemarken zijn de visserij en scheepsbouw, maar deze zijn ook afgenomen. Toch heeft Denemarken zijn landelijk karakter grotendeels behouden. Financiële en andere diensten, de handel en de vervoerssector zijn ook belangrijk voor de economie van het land.
De belangrijkste landbouwproducten van het land zijn vee (varkens, rundvee en gevogelte), wortelgewassen (bieten, koolraap en aardappels) en graangewassen (gerst, haver en tarwe). Er is een grote visindustrie en Denemarken bezit een commerciële vloot van aanzienlijke grootte. De belangrijkste vervaardigde producten omvatten voedingsmiddelen (vooral vlees en zuivelgoederen), chemische producten, machines, metaalproducten (die bijna volledig van ingevoerde grondstoffen worden gemaakt, aangezien Denemarken praktisch geen delfstoffen heeft), elektronische en vervoersapparatuur, bier, textiel en houten producten. Het toerisme is ook een belangrijke industrie.
De belangrijkste uitvoerproducten van Denemarken zijn landbouwproducten en industriële machines, teak en eiken meubilair, vlees, vis en metalen; de belangrijkste invoerproducten zijn machines, metalen, motorvoertuigen en brandstoffen. Belangrijke handelspartners van het land zijn Duitsland, Zweden, het Verenigd Koninkrijk en andere landen in de Europese Unie evenals de Verenigde Staten. Denemarken leed in de jaren tachtig van de 20e eeuw aan ernstige economische problemen, en in de jaren '90 had het een hoog werkloosheidscijfer, grote uitgaven in de openbare sector en een grote buitenlandse schuld. Nochtans leidde een strak fiscaal en monetair beleid tot economisch herstel.

Onderwijs
Denemarken heeft een uitstekend systeem van openbaar onderwijs, dat grotendeels in de 19e eeuw werd ontwikkeld. Er zijn universiteiten in Aarhus, Kopenhagen, Odense, Aalborg en Roskilde.

Politiek




Bevolkingsontwikkeling


Denemarken is een constitutionele monarchie. Deze wordt volgens de grondwet van 1953 geregeerd.
De wetgevende macht wordt bekleed door de monarch (die ook staatshoofd is) samen met het parlement, het Folketing, dat uit één kamer met 179 direct-gekozen leden bestaat. Het parlement wordt samengesteld door een combinatie van een districtenstelsel en evenredige vertegenwoordiging. Sinds 1909 heeft geen enkele partij de absolute meerderheid gehad. Vanaf 1945 is de Sociale Democratische Partij de belangrijke politieke partij geweest.
De uitvoerende macht wordt uitgeoefend door de monarch en door zijn of haar ministers, die door de eerste minister worden geleid. Deze laatste is tevens het regeringshoofd. Het kabinet van ministers is verantwoording schuldig aan de Kamer en moet de steun van de meerderheid van dat orgaan hebben. Parlementsleden die tot minister worden benoemd, blijven lid van het parlement.
Denemarken is een constitutionele monarchie; het staatshoofd is koningin Margaretha II sinds 1972.

regeringsleider: premier Anders Fogh Rasmussen (sinds 27 november 2001)
onafhankelijkheid: Voor de 8e eeuw
parlement: Folketing. Eén kamer, 179 leden, termijn van vier jaar.


Verkeer en vervoer
In Kopenhagen is de luchthaven en de metro.

Klimaat
Denemarken heeft een gematigd zeeklimaat. In februari schommelt de temperatuur rond de 0°C. Gemiddeld valt er 600 mm neerslag per jaar.
De droogste periode valt tussen eind april en begin juni. Als de wind 's winters uit het oosten waait, kan het zeer koud worden, tot -31°C. 's Zomers kan de temperatuur door diezelfde oostenwind oplopen tot meer dan 35°C.
De wind uit de Noord-Atlantische Oceaan (een warme oceaanstroom) verzekert gewoonlijk een vrij mild klimaat, maar soms raakt de Oostzee met ijs bedekt waardoor warmere wateren worden afgesneden en de winter streng is.

Beroemde Denen




Hans Christian Andersen



Nicolai Kielstrup
Hans Christian Andersen
Karen Blixen
Niels Bohr
Tycho Brahe
Frederik VII en Gravin Danner
Niels Gade
Arne Jacobsen
Mette Jacobsen
Søren Kierkegaard
Margaretha II
Carl Nielsen
Jacob A. Riis
Lars von Trier
Lars Ulrich
Bjarne Riis
Gerda Wegener
Michael Laudrup
Brian Laudrup


Zie ook


Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen kunt u vinden in de categorie Denmark van Wikimedia Commons.


Denemarken van A tot Z


Externe links

Officiële portaalsite






Kopenhagen






{{{afb_links}}}
Europese Unie
{{{afb_rechts}}}




 België ·  Bulgarije ·  Cyprus ·  Denemarken ·  Duitsland ·  Estland ·  Finland ·  Frankrijk ·  Griekenland ·  Hongarije ·  Ierland ·  Italië ·  Letland ·  Litouwen ·  Luxemburg ·  Malta ·  Nederland ·  Oostenrijk ·  Polen ·  Portugal ·  Roemenië ·  Slovenië ·  Slowakije ·  Spanje ·  Tsjechië ·  Verenigd Koninkrijk ·  Zweden
Kandidaatlidstaten:  Kroatië ·  Macedonië ·  Turkije
Landen van de wereld · Europa · OVSE · Raad van Europa





{{{afb_links}}}
Noordse Raad
{{{afb_rechts}}}
{{{afb_groot}}}



Landen:  Denemarken |  Finland |  IJsland |  Noorwegen |  Zweden
Autonome territoria:  Ã…landseilanden |  Faeröer |  Groenland





{{{afb_links}}}
Landen in Europa
{{{afb_rechts}}}
{{{afb_groot}}}



Albanië · Andorra · België · Bosnië en Herzegovina · Bulgarije · Cyprus · Denemarken · Duitsland · Estland · Finland · Frankrijk · Georgië · Griekenland · Hongarije · IJsland · Ierland · Italië · Kroatië · Letland · Liechtenstein · Litouwen · Luxemburg · Macedonië · Malta · Moldavië · Monaco · Montenegro · Nederland · Noorwegen · Oekraïne · Oostenrijk · Polen · Portugal · Roemenië · Rusland · San Marino · Servië · Slovenië · Slowakije · Spanje · Tsjechië · Turkije · Vaticaanstad · Verenigd Koninkrijk · Wit-Rusland · Zweden · Zwitserland

Deze domeinnaam kopen of huren? geef hier uw bod